chemische stoffen die hormoonverstorend werken

Yes dudes. De docu’s zijn ontdekt. Zembla, brandpunt, labyrint ik vind het allemaal interessant. Zo promoveert teevee kijken ineens toch naar ‘nuttige dingen’ en zakt het ‘domweg schermpie staren’ een beetje af. Hurray! Want soms is het toch heus fijn je hoofd uit te zetten en dat ding daar voor je neus wat capriolen te laten opvoeren. En heel vaak denk ik; ach even lekker ontspannen. Mag ook wel. Is ook heerlijk. Maar achteraf denk ik dan vaak; en wat heb ik in **naam dan vanavond nu gedaan? ;-). Iets met onrust in je kont en dat.

Maar goed. Docu’s dus. Ik schreef al iets over de mensen haren in brood en kwam daar tussen andere uitzendingen deze tegen over chemische stoffen die hormoon verstorend werken. Bij babies. Belangrijk dus voor zwangere vrouwen. Want deze stoffen hebben met name invloed tijdens de kwetsbare fases van de ontwikkeling.

Nu kan ik me voorstellen dat niet iedereen een 40 minuten over heeft. Of deze liever anders invult. Vandaar dat ik probeer samen te vatten wat deze docu mij duidelijk maakte. Maar ik raad het kijken ervan zeker aan.

Er worden veel chemische stoffen gebruikt in allerlei alledaagse dingen om ons heen. We komen er mee in aanraking door inademing, via de huid, of via voeding. Je vindt ze in o.a. cosmetica, kunststof, douchegordijnen, PVC vloeren, textiel, ontsmettingsmiddelen, geneesmiddelen, tabak, speelgoed, schoenpoets, etc. etc.  Het gaat hier om de zogenaamde endocrine disrupting chemicals, de EDC’s;. Deze EDC’s zijn synthetische, lichaamsvreemde stoffen die werken als hormonen of de werking ervan juist blokkeren. Het hormonale systeem wordt verstoord en het richt mogelijke schade  aan aan het zenuwstelsel en immuunsysteem. Deze stoffen hebben negatieve gezondheidseffecten; bv. afnemende kwaliteit van sperma bij mannen, onvruchtbaarheid bij vrouwen, toename diabetespatienten, borst- en prostaatkanker en bijvoorbeeld obesitas. Met name tijdens kritieke fasen van de zwangerschap, baby- en vroege kinderperiode en adolexcentie kunnen zelfs kleine doses van deze stoffen schadelijk zijn voor de ontwikkeling. Het is dus belangrijk dat we mensen in deze gevoelige fasen beschermen tegen deze EDC’s.

Veel van deze stoffen hebben al bij hele kleine hoeveelheden effect. Er zijn in Nederland tig wetenschappers en toxicologen die er van overtuigd zijn dat er voldoende bewijs bestaat dat deze EDC’s schadelijk zijn. De minister is echter van mening dat er nog onvoldoende bewijs aanwezig is, en daarom zijn de wetten in Nederland niet zo strict en worden we blootgesteld aan deze stoffen.

Er zijn best goede wetten die ons beschermen tegen chemische stoffen, maar de testen die gedaan worden om te bepalen in welke hoeveelheid een stof nog ‘geen nadelige effecten veroorzaakt’ zijn eigenlijk gebaseerd op volwassenen. Bij juist gebruik. En daarnaast gebaseerd op blootstelling aan 1 chemische stof tegelijk. Standaard testen voldoen dus eigenlijk niet; de manier waarop nu wordt gekeken of stoffen veilig zijn, is niet genoeg om hormonale effecten aan te tonen. Er is verbetering van testmethode nodig. Bovendien is er nog niet voldoende getest in de kwetsbare fase.

Uit proeven met dieren blijkt dat er behoorlijk wat stoffen zijn die bij het nageslacht van dieren voor problemen zorgen. Dus wanneer een vrouwtje zwanger is (drachtig klinkt beter hè bij dieren, maar in mijn hoofd denk ik al aan de mens) en dan in aanraking komt met bepaalde stoffen, dan zijn deze stoffen niet perse voor haar, maar voor haar kroost schadelijk. Hormoon verstorend. Dus met name voor zwangere vrouwen en jonge kinderen is vermijding het meest van belang. Maar omdat ik zelf denk dat de helft van ons mensen niet de juiste ‘way of use’ ter hand neemt en omdat ik van mening ben dat we met tig verschillende stoffen tegelijk in aanraking komen, ben ik zelf voor: hoe minder hoe beter.

Stoffen als weekmakers om plastic zacht en soepel mee te maken zijn een voorbeeld. Dit zit in bakjes van eten, kinderspeelgoed (waar ze lekker op sabbelen, BPA (Bisfenol A) in die mondjes mensen!) en tot voor kort in bijvoorbeeld een infuus waar een ziek kind in het ziekenhuis mee ‘gevoed’ wordt. Die slangetjes moeten soepel zijn. Ik snap het hoor, maar de chemische stoffen lossen op en gaan met de inhoud van het infuus mee het kind in. En er zijn er zonder BPA.

Er is een Europese wetgeving wat betreft het gebruik van chemische stoffen. Er zijn landen die daar een eigen wetgeving bovenop gooien, zoals Denamarken, Frankrijk en België. Nederland vaart op de Brusselse koers. Denemarken verbiedt bijvoorbeeld meer stoffen dan Nederland. Uit het filmpje begrijp ik dat Denemarken een van de hoogste voorkomens van teelbalkanker heeft. Deze kanker ontstaat al bij de embryonale fase, door een verstoorde ontwikkeling van de testes. Teelbalkanker kan ook een genetische oorzaak hebben, maar vaak kan dit worden uitgesloten en is de oorzaak onbekend. Bovendien is de laatste 50 jaar het voorkomen zo enorm toegenomen; een dergelijke toename zie je niet door enkel genetische factoren. In Denemarken waren de onderzoekers er zeker van; dat moet iets zijn uit de omgeving. In Denemarken luisterden de politici (al in de jaren 90!) wel naar de wetenschappers en vonden dit voldoende aanleiding om onderzoek te doen en aanpassingen door te voeren. De voorzorgsmaatregel werd van kracht. Bepaalde stoffen zijn verboden omdat deze waarschijnlijk heel gevaarlijk zijn.

Denemarken loopt dus voorop in het verbieden van hormoonverstorende stoffen in consumenten producten voor kinderen. Er is een speciaal verbod op weekmakers. In Europa zijn 6 weekmakers verboden, in Denemarken mag er helemaal geen 1 weekmaker in speelgoed voor kinderen onder de 3 jaar. Daarnaast zijn er twee parabenen verboden. Als je daar babypoeder koopt, weet je zeker dat er geen BPA in je opgewarmde melkje zit. (ik zelf denk dan! AAAH warmen ze het daar dan standaard op in de pan?! ja toch?! jaaaa!) Wetenschappers daar zijn van mening dat wij een chemisch experiment aan het uitvoeren zijn op de mens. We stellen ons er aan bloot, zonder dat we precies weten welk effect het heeft.

Ook in Nederland zijn er echter honderden wetenschappers die aangeven dat er voldoende aanwijzingen zijn dat bepaalde stoffen risicovol zijn. Hun mening; bij twijfel niet oversteken, staat lijnrecht tegen over die van de minister; de overheid volgt Europa en neemt geen eigen maatregelen. Waarschijnlijk prefereert de overheid het economisch belang. Het kost geld om deze stoffen te verwijderen en nieuwe stoffen te ontwikkelen. De minister en het RijksInstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) vinden dat er nog onvoldoende bewijs is. Wetenschappers hebben bij dieren zonder twijfel aangetoond dat door het gebruik van die chemische stoffen veranderende hormoonhuishouding is (bv. in glucose insuline etc), maar ook dat dieren juist dikker of juist dunner worden en/of gedragsafwijkingen vertonen. Deze bewijzen zijn voor mensen nog lastig te leveren. Het is namelijk zo dat de ziekteprocessen die door deze stoffen mogelijk ontstaan pas later in het leven komen. Je moet dus tientallen jaren wachten om te zien of de blootstelling van een zwangere vrouw effect heeft en te koppelen is aan die ziekteprocessen.

Het Deense ministerie van Milieu geeft  zwangere vrouwen standaard voorlichting over hormoonverstorende stoffen en zij krijgen tips hoe deze zo veel mogelijk te vermijden. Niet om mama’s in spe bang te maken, maar zo dat ze zelf een weloverwogen keuze kunnen maken. Via de moeder komt een foetus al in aanraking met deze stoffen; via schoonheidsproducten, middels het eten (verwarmen in plastic bv.), weekmakers, pesticiden, onze meubels en matrassen zijn bespoten met chemische stoffen die we daarom inademen, etc. Er zijn minstens 800 chemische stoffen. De tips die moeders meekrijgen in Denemarken zijn simpel; gebruik verzorgingsproducten die vrij zijn van parabenen. Eet gevarieerd en biologisch. Als je je bewust bent van de chemische stoffen, word je vanzelf meer alert. Ik denk zelf aan het inspuiten van schoenen of jassen waterdicht maken.. FUUJ! Daar ga ik zelf al bijna nokkie van ;-).

Hormonen zorgen er bij de ontwikkeling van babys voor dat hersenen, het immuunsysteem en de organen goed aangemaakt worden. Deze processen kunnen beïnvloed worden door hormoonverstorende stoffen, met ernstige gevolgen van dien. Denk aan toename borstkanker, toename zaadbalkanker, slechte spermakwaliteit, niet ingedaalde testikels, etc. In westerse landen neemt de onvruchtbaarheid toe. Bepaalde hormoongerelateerde kankers ook. Wetenschappers hebben uit onderzoek sterke vermoedens dat hormoonverstorende stoffen en chemicaliën daarbij een rol spelen. Eigenlijk weten we dus nog onvoldoende voor de mens, maar ik zeg bij kwetsbare groepen: NIET DOEN! Informeer zwangere vrouwen over bepaalde verdachte stoffen in bv. voedingsmiddelen en laat ze dan zelf de keus maken.

In Nederland zijn er wel degelijk mensen die hun best doen ons te waarschuwen en ons van tips en adviezen te voorzien. De Women in Europe for a Common Future (WECF) is een voorbeeld. Dit is een netwerk van ruim 150 vrouwen- en milieuorganisaties in veertig landen verspreid over Europa, de Kaukasus en Centraal-Azië. Door middel van lokale projecten en beleidswerk op zowel internationaal, nationaal en lokaal niveau, streeft WECF naar een gezonde leefomgeving voor iedereen. Ik verwijs jullie naar hun website voor de tips en adviezen wat betreft de EDC’s. Tja, ik kannn ze overtypen. Ik kan ook hun de credits geven. Bovendien is het overzichtelijk n goed te doorzoeken.

Advertenties

One comment

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s